Niedozwolone klauzule w CGU gier: co musisz wiedzieć

Ogólne Warunki Użytkowania (CGU) określają twoje prawa i obowiązki wobec wydawcy. Fakt, że je „zaakceptowałeś", nie sprawia, że wszystkie są ważne: prawo konsumenckie neutralizuje klauzule niedozwolone.

Czym jest klauzula niedozwolona?

Klauzula jest niedozwolona, gdy tworzy znaczącą nierównowagę między prawami i obowiązkami stron, na niekorzyść konsumenta (dyrektywa 93/13/EWG; we Francji artykuł L.212-1 Kodeksu konsumenckiego). Taka klauzula jest uznawana za niebyłą: nie wywołuje żadnego skutku, nawet jeśli kliknąłeś „Akceptuję".

Prawo francuskie rozróżnia dwie listy (artykuły R.212-1 i R.212-2 Kodeksu konsumenckiego): czarną listę klauzul bezwzględnie niedozwolonych oraz szarą listę klauzul domniemanych za niedozwolone, chyba że przedsiębiorca udowodni inaczej.

Przykłady w grach cyfrowych

• Uznaniowe rozwiązanie umowy: „możemy zakończyć twoją licencję w dowolnym momencie, z dowolnego powodu". Rażąca nierównowaga.
• Jednostronna zmiana: czarna lista z artykułu R.212-1 obejmuje między innymi prawo do jednostronnej zmiany czasu trwania, cech lub ceny świadczenia; szara lista z artykułu R.212-2 obejmuje szerzej zmianę innych praw i obowiązków. W przypadku treści lub usługi cyfrowej specjalny reżim aktualizacji może dodatkowo zezwalać na pewne zmiany pod ścisłymi warunkami: ważny powód, jasna informacja, brak dodatkowych kosztów i skuteczny środek odwoławczy.
• Akceptacja nowej umowy pod groźbą utraty: „możemy zmienić niniejsze warunki; dalsze korzystanie oznacza akceptację; jeśli odmawiasz, zamknij konto i utracisz dostęp do treści". Problem wynika z połączenia jednostronnej zmiany, akceptacji domniemanej na podstawie korzystania oraz braku proporcjonalnej alternatywy.
• Narzucone zrzeczenie się praw ustawowych (jak prawo do odstąpienia od umowy w ciągu 14 dni) bez jasnej informacji.
• Zatrzymanie środków z portfela platformy, kwestia poruszona już w 2019 roku w sprawie UFC-Que Choisir przeciwko Steam.

Co robić?

Klauzula niedozwolona może zostać uchylona przez sędziego i zgłoszona do DGCCRF lub do stowarzyszenia konsumentów. Układ sił nie jest taki, jak się wydaje: fakt, że „jest to zapisane w umowie", nie oznacza, że „jest to legalne". Zobacz także: prawo kontra CGU, co ma pierwszeństwo? oraz naszą analizę CLUF Ubisoftu.

Oficjalne odniesienia

• Dyrektywa 93/13/EWG, klauzule niedozwolone (EUR-Lex)
• Dyrektywa (UE) 2019/770, treści i usługi cyfrowe (EUR-Lex)